Budva – Izložba „Ljubiša u Primorskim novinama”

 

 

U sklopu programa obilježavanja Dana opštine Budva, a povodom 140 godina od smrti Stefana Mitrova Ljubiše, u subotu, 24. novembra 2018. godine, u 18 časova u Spomen domu Stefan Mitrov Ljubiša” (JU Muzeji i galerije Budve) u Starom gradu, biće otvorena izložba Ljubiša u Primorskim novinama”, autora Marijane Martinović i Đorđija Bata Boljevića. Izložbu će otvoriti Đorđe Gregović, pisac iz Budve.

Ova dokumentarna izložba izraz je potrebe da se istakne izuzetnost Stefana Mitrova Ljubiše (1822-1878) i uloga lokalne zajednice u zaštiti njegovog lika i djela kroz podsjećanje na postojanje „Primorskih novina“ i njihov značaj za Budvu. „Primorske novine“ bile su list lokalnog karaktera i objavljivane su od 1972. do 2003. godine. Pored toga što predstavljaju svojevrsnu hroniku dešavanja u Budvi u periodu svog postojanja, svojim prilozima o istorijskom i kulturnom nasljeđu Budve, znatno su doprinjele njegovoj valorizaciji.

Na izložbenim panoima, poslije uvodnog priloga s opštim podacima o „Primorskim novinama“, našlo pedesetak članaka, stručnih priloga i vijesti u vezi sa Stefanom Mitrovim Ljubišom, koji su raspoređeni po hronološkom principu radi lakšeg praćenja. Objavljeni prilozi mogu se podijeliti u nekoliko grupa – odlomci iz pojedinih piščevih djela, članci o načinima na koje je lokalna i šira zajednica obilježavala važne datume i jubileje iz Ljubišinog života, tekstove koji su tretirali potrebu institucionalne zaštite njegovog lika i djela i pratili taj proces, te tumačenja Ljubišine književnosti i jezika koje su priredili stručnjaci, književni kritičari, istoričari književnosti i lingvisti, kao i biografski prilozi.

U nastavku donosimo dio teksta iz kataloga izložbe: „Ukratko „Primorske novine“ predstavljaju svojevrsnu hroniku dešavanja u budvanskoj opštini u periodu koji obuhvata i niz značajnih događaja i projmena u široj zajednici, počevši od zemljotresa iz 1979. godine i obnove koja je uslijedila, te društveno-političkih promjena s kraja XX i početkom XXI vijeka, i obaveznu dokumentarnu građu pri istraživanju ovog dinamičnog perioda u istoriji grada. Zato se danas s pravom može reći da ako „Primorske novine“ nisu nešto objavile, to se nije ni desilo. Istovremeno, aktuelizovanjem kulturne istorije grada, list je uveliko doprino kvalitetnoj valorizaciji kulturnog nasljeđa. O izložbi Ljubiša u „Primorskim novinama“ znatan prostor i pažnju uređivačka politika lista poklanjala je kulturi posmatrajući ovu oblast ljudskog djelovanja kroz aktuelni trenutak i dešavanja na kulturnoj sceni budvanske opštine, ali isto tako predstavljajući priloge i pišući o temama iz kulturne istorije grada. Shodno tome svoje mjesto na stranicama „Primorskih novina“ imao je Stefan Mitrov Ljubiša (Budva, 1822–Beč, 1878), jedna od najznamenitijih ličnosti našeg kraja, čije je političko djelovanje, ali prije svega književni opus, prevazilazio lokalne granice i ostao jednako aktuelan do danas. Priloge koji su objavljivani o Ljubiši u ovom štampanom mediju mogu se podijeliti u nekoliko grupa: odlomci iz pojedinih piščevih djela, članci o načinima na koje je lokalna i šira zajednica obilježavala važne datume iz Ljubišinog života i jubileje, tekstove koji su tretirali potrebu institucionalne zaštite njegovog lika i djela i pratili taj proces, te tumačenja Ljubišine književnosti i jezika koje su priredili stručnjaci, književni kritičari, istoričari književnosti i lingvisti, kao i biografski prilozi. Ovakvim polivalentnim pristupom Ljubišinoj ličnosti i njegovom književnom, političkom, publicističkom i prevodilačkom radu „Primorske novine“ dale su značajan doprinos zaštiti lika i djela našeg slavnog sugrađanina, i predstavljaju svjedočanstvo o odnosu lokalne zajednice prema njegovoj sveukupnoj ostavštini. Stoga izložbom kojom obilježavamo stočetrdeset godina od smrti Stefana Mitrova Ljubiše povezujemo našeg slavnog sugrađanina, koji se dugo godina i sam bavio publicističkim radom za razne časpoise svoga vremena i bio pokretač lista „Zemljak“ objavljivanog u Zadru, i prvi štampani list budvanske opštine. Motiv nam je bio da kroz predstavljanje priloga koji su se bavili Ljubišom istaknemo još jednom njegovu izuzetnost, ulogu lokalne zajednice u zaštiti njegovog lika i djela, ali i podsjetimo na postojanje „Primorskih novina“ i njihov značaj za naš grad.“

Izložba će biti otvorena do kraja decembra.