Jedna od četiri crnogorske dinastije – dinastija Balšića, koja je vladala u drugoj polovini 14. i početkom 15. vijeka, ostavila je značajan trag u istoriji Crne Gore. Vladari Balšići obnovili su državnost stare Zete, ali i zadužili umjetničku kulturu Crne Gore. Iako dinastija Balšić živi u mentalitetu i svijesti Crnogoraca, o njoj se najmanje govori.

Gotovo uvijek kad govorimo o crnogorskoj državnoj političkoj, kulturnoj i umjetničkoj istoriji, najviše se bavimio periodom Petrovića. I nesporne su zasluge Petrovića za Crnu Goru, ali isto tako, svoju zaslugu imaju ostale tri dinastije, na koje kao da smo zaboravili.

Profesor istorije umjetnosti Aleksandar Čilikov primjećuje da se o Balšićima koji su vladali od 1360. do 1421. godine najmanje govori. “Ja koji predajem na više fakulteta, a predajem i nacionalnu istoriju umjetnosti, prostio sam šokiran sam koliko ta djeca ništa ne znaju. Mnogi nijesu ni čuli uopšte za Balšiče, pitaju – Ko je to, što je to? Moram da kažem i neka se vrijeđa ko god hoće, ne znam što to uče u srednjoj školi, što se tiče istorije“, ističe Čilikov.

Balsici - videoIzgleda da nije na odmet da se podsjetimo ko su bili Balšići. “Bališići su sve uradili da restauriraju crnogorsku dukljansku državu iz epohe Vojislavljevića, radili su sve da je utemelje na novim osnovama i u tome su uspjeli. Imali su potpuni adminsitrativni aparat, sudsku vlast imali su vlastiti novac“, kazao je istoričar Novak Adžić.

Adžić kaže da postoji relevantna istoriografska literatura koja govori o značaju dinastije Balšić za Crnu Goru. “Od Balše I, Đurađa I, Balše II, Đurađa II, Balše III sve uradili da Crna Gora opstane kao nezavisna država“, kaže Adžić.

I baš zbog svega toga, Aleksandar Čilikov kaže da su ne shvatljive sledeće činjenice. “Ja, osim Balšića pazara na Cetinju, praktično ne znam nijedan spomenik Balšića, nijednu spomen
ploču, nijednu državnu nagradu. Meni bi bilo potpuno je normalno da postoji nešto što se zove ‘Orden Vojislavljevića’, ‘Orden Balšića’, ‘Orden Crnojevića’, to je naša istorija, naša matrica i identitet ovog prostora
“, poručuje Čilikov.

Dinastija Balšić živi u istorijskoj nauci, živi u istoriografiji, živi u mentalitetu i narodnoj svijesti, a ja zaista mislim da naučni i stručni krugovi treba da afirmišu taj izuzetno značajan period crnogorske prošlosti“, ističe Adžić.

Sudeći prema onome što kažu naši sagovornici, nameću se pitanja da li je savremena Crna Gora učinila dovoljno da nas, osim Balšića pazara na Cetinju, ulice Balšića u Podgorici, monografija istoriografske literature, još nešto podsjeća na dinastiju Balšića, koja je obnovila državnost stare Zete, današnje Crne Gore.

Izvor: RTCG

 

Tagovi: , , , , ,

 
 

Advertisement

Advertisement

Kalendar

October 2017
M T W T F S S
« Sep    
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031