Narodni muzej Crne Gore

 

 

Nedavno je u organizaciji Narodnog muzeja Crne Gore koji je pod rukovodstvom direktora Pavla Pejovića izašla veoma vrijedna  monografija  FOTOGRAFI NA CRNOGORSKOM DVORU koju prati istoimena izložba u Biljardi na Cetinju autorke Maje Dragićević Roganović, dipl. etnolog-antropolog, rukovodilac Etnografskog muzeja.

 

fotografi-na-crnogorskom-dvoru

 

Na  izložbi je predstavljeno preko 350 fotografija vezanih za članove porodice Nikole I. Po prvi put je stavljen na uvid vizuelni materijal sa punim nazivima autora i godinama nastanka fotografija, kao i veliki broj arhivskih dokumenata neobjavljivanih do sada.

 

fotografi-na-crnogorskom-dvoru-2

 

Srećna okolnost je da su na tronu Crne Gore bile svestrano nadarene ličnosti, u pravom smislu prosvetitelji i vizionari, koji su težili da, i pored skromnih materijalnih mogućnosti, u Crnu Goru unesu nove tehnološke  izume. Prvi fotoaparat (dagerotip) donio je Vladika Petar II Petrović Njegoš i dva mlada Crnogorca je poslao u Dubrovnik na izučavanje te vještine. Sklonost prema fotografiji ispoljila su kasnije, đeca Nikole I, knjaginjica Jelena, knjažević Mirko I knjaginjica Ksenija. Nekoliko Ksenijinih fotografija  je dio postavke i pokazuje suptilnu percepciju u odabiru tema jednog pasioniranog fotografa amatera.

Složena, dinamična i turbulentna epoha vladavine Nikole I bila je posebno inspirativna za dolazak brojnih fotografa u najmanju evropsku prijestonicu. Dolazili su u vrijeme ratnih sukoba, prateći događaje na bojištima, ili pak, prilikom udadbi crnogorskih knjaginjica i ženidbi sinova, proslava dinastičkih jubileja i državnih svetkovina. Zahvaljujući njihovom pregalaštvu ostali su sačuvani mnogi važni istorijski trenuci, značajne ličnosti, dvorski život i ceremonijali… Pored priznanja i odlikovanja, nosili su laskavu titulu dvorskog fotografa crnogorskog dvora. Mnogi od njih su posjetili Crnu Goru, boravili na Cetinju, duže ili kraće, gdje im je, pored mnogih javnih ličnosti iz političkog i kulturnog života pozirao i crnogorski vladar sa članovima porodice.

 

fotografi-na-crnogorskom-dvoru-3

 

Iz bogate i raznovrsne muzejske kolekcije izdvojila je sedamdesetak fotografija na kojima su uglavnom članovi vladajuće porodice, prizori sa zabava, detalji iz svakodnevnog života… Izloženi su uglavnom pojedinačni i grupni portreti Nikole I, Milene, knjaževa Danila i Mirka i njihovih supruga, Milice-Jute i Natalije, Petra, knjaginjica Jelene, Ksenije, Vjere, Marije, knjaževića Stevana, Stanislava i Mihaila. Fotografije su nastale u intervalu od 1885. do 1919. godine i predstavljaju vrijedne vizuelne zapise koji posjeduju umjetnička svojstva i time su eksponat za sebe. Pored nesporne istorijsko-dokumentarne vrijednosti prisutna je i likovno-estetska, uslovljena senzibilitetom majstora fotografije, njegovom vještinom,  ukusom i pronicljivošću da uhvati pravi trenutak i, svakako, zahtjevom naručilaca.

Izloženi radovi nisu nastali samo na Cetinju, već i u mondenskim centrima koje su mlađi članovi dinastije rado i često posjećivali. Njihovi autori su poznati evropski fotografi (braća Ludvig i Viktor Angerer, Ugo Betini, Lorenco Suscipij, Rafaelo Fereti, Luka Komerio, Masimino Dosio, Etore Peše, Ocup, Jan Langhans, Rudolf Mosinger, Karl Karlovič Bula), koji su imali ateljee u razvijenim kulturnim centrima (Rimu, Veneciji, Firenci, Napulju, Petrogradu, Moskvi, Pragu, Beču, Zagrebu…), a sa teritorije današnje Crne Gore tu su Antonio Jelaska, Tomaso Burato, Frančesko Laforest, Đorđe Đorđević, Branko Šobajić i drugi. Sa požutjelih fotografija, bez strahopoštovanja i laskanja, „družimo se“ s članovima  vladarske porodice, prateći njihovu fizičku transformaciju od rane mladosti do godina duboke starosti. Noseći veristički biljeg vremena u kojima su nastajale, fotografije otkrivaju i psihu ličnosti koje su pozirale pred kamerom, ali i njihove autore, koji nijesu prihvatali sporednu ulogu iza objektiva. Nije pretjerano, ako ustvrdimo da je ova impozantna plejada pregalaca na polju fotografije ostavila dragocjeno i nemjerljivo nasljeđe o vremenu u kojem se stvarao nacionalni i kulturni identitet Crne Gore.

Izložba je otvorena 22. novembra 2016. godine u rezidenciji Petra II Petrovića Njegoša  i dostupna je zainteresovanima narednih dva mjeseca.

 

 

 

Tagovi: , ,

 

Bez komentara

Budite prvi.

Poruka


 

 
 

Advertisement

Advertisement

Kalendar

September 2017
M T W T F S S
« Aug    
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
252627282930